ΔΙΑΓΡΑΜΜΑ ΤΩΝ ΕΝΝΟΙΩΝ: ΒΙΑ-ΕΓΚΛΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ

ΒΙΑ- ΕΓΚΛΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ

_ Προσδιορισμός εννοιών

• Με τον όρο επιθετικότητα προσδιορίζουμε την έκφραση εχθρικής διάθεσης

προς το περιβάλλον μας. Συχνά, η διάθεση αυτή μορφοποιείται σε βία,

εγκληματικότητα, ανομία.

• Με τον όρο βία εννοούμε κάθε εκδήλωση επιθετικής συμπεριφοράς.

Συνίσταται στη χρήση δύναμης για την καταναγκαστική επιβολή σε άλλους.

• Με τον όρο εγκληματικότητα προσδιορίζουμε την τάση για διάπραξη

εγκλήματος. Ως νομικός όρος έγκλημα νοείται κάθε πράξη που συνιστά

εκούσια παράβαση γραπτού νόμου και για την οποία προβλέπεται ποινή από

τον ποινικό κώδικα.

• Με τον όρο τρομοκρατία δηλώνουμε τη συστηματική χρήση βίας εκ μέρους

ομάδων, οργανώσεων, μειονοτήτων ακόμα και στρατών ή μυστικών

υπηρεσιών με στόχο να εκφοβίσουν λαούς, κυβερνήσεις ή πολιτικούς

αντιπάλους προκειμένου να πετύχουν τους πολιτικούς τους στόχους.

-

_ Εγκληματικότητα

α. Οι κοινωνικοί λόγοι που οδηγούν στο έγκλημα:

• Η κρίση του θεσμού της οικογένειας: οι γονείς υπερεργάζονται => μειώνεται ο

χρόνος συμβίωσης και επικοινωνίας των μελών=> ελλιπής γονεϊκή φροντίδα

και αγωγή και μακροπρόθεσμα στρεβλή ή ανεπαρκής κοινωνικοποίηση των

παιδιών => μένουν έκθετα στις διαβρωτικές κοινωνικές επιδράσεις. Επιπλέον,

οι διαλυμένες οικογένειες, η ενδοοικογενειακή βία, ακόμη και ο

υπερπροστατευτισμός ευθύνονται για την αναπαραγωγή φαινομένων βίας.

• Η διαρκής ιδεολογική προβολή της βίας ως μέσου επίλυσης των ανθρωπίνων

διαφορών: Τα Μέσα Μαζικής Επικοινωνίας, ο κινηματογράφος και τα

ηλεκτρονικά παιχνίδια ηρωοποιούν την αντικοινωνική συμπεριφορά και

εξοικειώνουν κυρίως τα άτομα νεαρής ηλικίας με βίαιες συμπεριφορές.

• Η επικράτηση μιας κυρίαρχης ιδεολογίας ευνοεί την υλιστική αντίληψη ζωής,

καθώς προβάλλεται το «έχειν» και όχι το «είναι», ενώ παράλληλα το όραμα

για εύκολο και γρήγορο πλουτισμό γίνεται το βασικό πρόταγμα των

κοινωνιών. Στο πλαίσιο αυτό, αναπτύσσονται σχέσεις ακραίου

ανταγωνισμού και αποθεώνονται το δόγμα «ο σκοπός αγιάζει τα μέσα» και ο

«νόμος του ισχυρού».

• Ο σύγχρονος τρόπος ζωής στις μεγαλουπόλεις: Η αποξένωση, η ανωνυμία

και ο εγκλωβισμός στις γκρίζες τσιμεντουπόλεις εντείνουν την αντικοινωνική

συμπεριφορά, δυσχεραίνουν τον κοινωνικό και ποινικό έλεγχο,

ενδυναμώνουν τα αισθήματα ατομικισμού και αμβλύνουν την κοινωνική

συνείδηση.

• Η έξαρση του φαινομένου της περιθωριοποίησης: Οι κοινωνικά

αποκλεισμένοι (όπως για παράδειγμα οι χρόνια άνεργοι, οι μετανάστες και

άλλοι) βιώνουν το έντονο χάσμα φτωχών και πλούσιων, αισθάνονται

αδικημένοι και, συχνά, χρησιμοποιούν ως μηχανισμό άμυνας, την καταφυγή,

σε περιθωριακές ομάδες με αντικοινωνική συμπεριφορά.

• Η ένταξη των νέων σε παραβατικές ομάδες: Η ομάδα δίνει στα μέλη της μια

ταυτότητα, την αίσθηση αλληλοβοήθειας, της σιγουριάς και της αναγνώρισης

ότι ανήκουν κάπου -στοιχεία σημαντικά όταν αυτά απουσιάζουν από το

οικογενειακό, το σχολικό, το ευρύτερο κοινωνικό τους περιβάλλον.

β. Οι επιπτώσεις για τα άτομα αλλά και για το κοινωνικό σύνολο:

• Το άτομο που εμπλέκεται σε παραβατικές ομάδες και συμπεριφορές

_ βιώνει, τις περισσότερες φορές, την περιθωριοποίηση και μια ζωή δίχως

αύριο, προοπτική και όνειρα

_ αποκτά μιαν αρνητική στάση απέναντι στα κοινωνικά δρώμενα

_ αρκετές φορές χάνει την αυτοεκτίμησή του

_ αντιμετωπίζει τον κίνδυνο της σωματικής ακεραιότητας

_ σε περίπτωση αποκάλυψης και τιμωρίας της έκνομης συμπεριφοράς

ελλοχεύει ο κίνδυνος για διώξεις, ο εγκλεισμός σε σωφρονιστικά ιδρύματα

και ο κοινωνικός στιγματισμός ελλοχεύουν

• Για το κοινωνικό σύνολο, οι συνέπειες των φαινομένων βίας είναι ευρύτερες,

καθώς σταδιακά

_ εδραιώνεται ένα κλίμα φόβου, ανασφάλειας, καχυποψίας και

εσωστρέφειας, που οδηγεί σε

_ απώλεια εμπιστοσύνης απέναντι στο συνάνθρωπο αλλά και στο κράτος,

στοιχεία διαλυτικά για την κοινωνική συνοχή

γ. Παράγοντες που λειτουργούν ανασταλτικά στη βία

• η οικογένεια:

_ εφόσον συμπαρίσταται στις καθημερινές ανησυχίες του νέου, τού ενισχύει

την αυτοπεποίθηση και του μαθαίνει να αυτοκυριαρχείται

_ βασικός στόχος της οικογένειας θεωρείται η ενδυνάμωση του χαρακτήρα

του νέου με αντιστάσεις, αξίες, αρχές και υπευθυνότητα, ώστε να μην

καταφεύγει στη λύση της παραβατικότητας

• το σχολείο:

_ εκπαίδευση με ανθρωπιστικό χαρακτήρα που «οπλίζει» το νέο με

ανάλογες αρχές

_ ομαλή κοινωνικοποίηση

_ (αυτο)πειθαρχία

• οι πνευματικοί άνθρωποι:

_ με το λόγο τους ευαισθητοποιούν και καταγγέλλουν

_ με τη στάση τους λειτουργούν ως πρότυπα κοινωνικής συμπεριφοράς

• τα Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης οφείλουν:

_ να θεσπίσουν μορφές αυτοελέγχου, τηρώντας τον τυπικό και άτυπο

κώδικα δεοντολογίας

_ να περιορίσουν τις εκπομπές που προβάλλουν βίαιες σκηνές σε ώρες

υψηλής θεαματικότητας

_ να μην εκμεταλλεύονται τη βία ως μέσο προσέλκυσης των θεατών

• η πολιτεία οφείλει:

_ να εφαρμόζει τη νομοθεσία

_ να επιβάλλει ποινές με πνεύμα ισοτιμίας

_ να συνδυάζει την επιείκεια με τη αυστηρότητα

_ να βελτιώσει το σωφρονιστικό σύστημα

_ να δημιουργήσει χώρους εκτόνωσης και πολιτιστικής υποδομής, ώστε οι

νέοι, κυρίως, άνθρωποι να έχουν δυνατότητες εποικοδομητικής

αξιοποίησης του ελεύθερου χρόνου τους και να μη βρίσκουν καταφύγιο σε

παραβατικές ομάδες και δράσεις

_ να αντιμετωπίσει τα κοινωνικά φαινόμενα και τα οικονομικά

προβλήματα, που γεννούν τη βία και την εγκληματικότητα

• Το δίκαιο της πυγμής

α. Διευκρίνιση του όρου

Στη φύση, ο κανόνας είναι να επιβάλλεται το ισχυρό ζώο στο ανίσχυρο,

πράγμα που εξασφαλίζει και την οικολογική ισορροπία.

Βέβαια, ο φυσικός αυτός κανόνας δεν μπορεί και δεν πρέπει να γίνει και

κοινωνικός κανόνας. Ο άνθρωπος με τη βοήθεια της λογικής - που τον

διαφοροποιεί από το ζωικό βασίλειο- εξελισσόμενος κοινωνικά και πολιτισμικά

θέσπισε νόμους και δικαιώματα, σε εθνικό και διεθνές επίπεδο, που - σε

ευνομούμενες κοινωνίες - εξισώνουν τον ισχυρό με τον αδύνατο.

Δυστυχώς, όμως, παρατηρούμε πολλά ακόμη δείγματα επιβολής και

υποστήριξης του «δικαίου του ισχυρού» σε εθνικό και διεθνές επίπεδο.

-

β. Φαινόμενα επιβολής του «δικαίου του ισχυρού» σε διεθνές επίπεδο

• η οικονομική διείσδυση και εκμετάλλευση του «Τρίτου Κόσμου» από τα

ισχυρά, βιομηχανικά αναπτυγμένα, κράτη

• οι πολιτικές, διπλωματικές ή και στρατιωτικές επεμβάσεις των ισχυρών

(στρατιωτικά και πολιτικά) στον «Τρίτο Κόσμο», με στόχο τη δρομολόγηση

ανακατατάξεων που ευνοούν τα οικονομικά και πολιτικά συμφέροντα των

μεγάλων δυνάμεων

• η στήριξη από τη Δύση ολοκληρωτικών καθεστώτων στον «Τρίτο Κόσμο», που

αποτελούν πιόνια τους στην άσκηση της διεθνούς πολιτικής τους

• η αυθαιρεσία των υπερδυνάμεων της εποχής μας στην άσκηση της

εξωτερικής τους πολιτικής και η παράκαμψη των διεθνών συμβάσεων και

οργανισμών

• η αδιαφορία των βιομηχανικά ανεπτυγμένων χωρών της Δύσης για τις

διεθνείς συμβάσεις σχετικά με την προστασία του περιβάλλοντος

γ. Φαινόμενα επιβολής του «δικαίου του ισχυρού» σε εθνικό και κοινωνικό

επίπεδο

• διάφοροι πολιτικοί και δημόσιοι λειτουργοί κάνουν κατάχρηση της θέσης και

της δύναμής τους

• η διαπλοκή πολιτικής, οικονομικής και επικοινωνιακής ηγεσίας, που

διαμορφώνει παρασκηνιακά το πολιτικό σκηνικό και το οικονομικό τοπίο με

στόχο το κέρδος και την κυριαρχία στον ανταγωνισμό

• οι εργοδότες καταφέρνουν, εκμεταλλευόμενοι τη «δαμόκλειο σπάθη» της

ανεργίας, να επιβάλουν εργασιακές συνθήκες εκμετάλλευσης των

εργαζομένων

• στις ανεπτυγμένες χώρες πολλοί ντόπιοι εκμεταλλεύονται οικονομικούς

πρόσφυγες από υπανάπτυκτες χώρες ως φτηνό και ανασφάλιστο εργατικό

δυναμικό, που συνήθως απασχολείται σε ευκαιριακή ή εποχική εργασία, σε

ανθυγιεινά επαγγέλματα σε άσχημες και επικίνδυνες συνθήκες, με χαμηλές

αμοιβές

ΠΟΛΕΜΟΣ - ΕΙΡΗΝΗ

ΠΟΛΕΜΟΣ (προσδιορισμός εννοιών, μορφές πολέμου, αίτια των

πολέμων, συνέπειες των πολέμων)

ΕΙΡΗΝΗ (προσδιορισμός έννοιας, , η σημασία της ειρήνης, παράγοντες και

συνθήκες που προωθούν το πνεύμα ειρήνης σήμερα, η διασφάλιση της ειρήνης)

Πόλεμος

α. Προσδιορισμός εννοιών

Πόλεμος (θερμός)

Η οργανωμένη, ένοπλη σύρραξη μεταξύ κρατών ή κοινωνικών ομάδων (εντός

των κρατών) με στόχο την κατάκτηση εδάφους και πλουτοπαραγωγικών πηγών

ή την πολιτική επικράτηση. Αποτελεί μια ακραία μορφή βίας, στο πλαίσιο της

οποίας κάθε πλευρά επιδιώκει να επιβάλει τη θέλησή της στην άλλη.

Ψυχρός Πόλεμος

Έτσι ονομάστηκε ο γεωπολιτικός, ιδεολογικός και οικονομικός αγώνας μεταξύ

των δυο υπερδυνάμεων, Η.Π.Α. και Ε.Σ.Σ.Δ. μετά το Β' Παγκόσμιο Πόλεμο.

Κράτησε από το 1947, μέχρι την πτώση του τείχους του Βερολίνου στις 11

Νοεμβρίου 1989 και λίγο αργότερα την πτώση των κομμουνιστικών καθεστώτων

στα άλλα κράτη επιρροής της Ε.Σ.Σ.Δ.

Ονομαζόταν Ψυχρός Πόλεμος γιατί δεν έγινε ποτέ πόλεμος μεταξύ των Η.Π.Α.

και της Ε.Σ.Σ.Δ.. Ο "πόλεμος" έγινε με τη μορφή αγώνα επικράτησης σε

διάφορους τομείς όπως τα συμβατικά και τα πυρηνικά όπλα, τα δίκτυα

συμμαχιών, την οικονομία, με οικονομικούς αποκλεισμούς, προπαγάνδα,

κατασκοπεία, πολέμους σε περιφερειακά κράτη, και ανταγωνισμό για την

κατάκτηση του διαστήματος.

β. Μορφές πολέμου

Συμβατικά οι πόλεμοι μπορούν να διακριθούν, ως προς τους σκοπούς και τα

κίνητρα αυτών που τους προκαλούν, σε:

_ επιθετικούς - κατακτητικούς

_ αμυντικούς

_ εθνικοαπελευθερωτικούς

_ κοινωνικο-επαναστατικούς

_ θρησκευτικούς

Πιο συγκεκριμένα:

• Ο κατακτητικός πόλεμος αποσκοπεί στην κατάκτηση εδαφών και των

πλουτοπαραγωγικών πηγών τους (π.χ. Α' και Β' Παγκόσμιος Πόλεμος).

• Ο εθνικοαπελευθερωτικός πόλεμος έχει ως σκοπό την ανεξαρτησία του

έθνους-κράτους που βρίσκεται υπό ξένη κατοχή. Αφετηρία του είναι η εθνική

αφύπνιση του λαού, ο οποίος οδηγείται σε βίαιη αντιπαράθεση με τον

κατακτητή για την ανεξαρτητοποίησή του [π.χ. Ελλάδα (1821), Ινδία (1949),

Βιετνάμ (1954), Αλγερία (1962), Παλαιστίνη - αγώνας που διαρκεί από το 1920

μέχρι σήμερα].

• Ο θρησκευτικός πόλεμος στηρίζεται στο φανατισμό των ομάδων με

διαφορετικές θρησκευτικές πεποιθήσεις, πίσω όμως από τις οποίες

υποκρύπτονται συχνά οικονομικά και πολιτικά κίνητρα. [π.χ.οι σταυροφορίες

το Μεσαίωνα, ο Τριακονταετής πόλεμος (1618-1648) μεταξύ των προτεσταντι-

κών πριγκιπάτων και των καθολικών ηγετών/εκπροσώπων της Αγίας

Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας].

• Ο εμφύλιος πόλεμος διεξάγεται μεταξύ ομοεθνών, με στόχο την κατάκτηση

της πολιτικής εξουσίας [π.χ. Ελλάδα (1946-1949), , Ισπανία (1936-1939) Ελ

Σαλβαδόρ (1991), Βοσνία-Ερζεγοβίνη (1995)].

• Ασύμμετρες μορφές πολέμου

«Από την ιστορία ξέρουμε πως μέχρι σήμερα όλοι οι πόλεμοι διεξάγονταν

μεταξύ δυο καλά καθορισμένων και οργανωμένων εχθρών που είχαν ξεκά-

θαρους σκοπούς και στόχους. Όμως, μετά το τρομοκρατικό χτύπημα της 11ης

Σεπτεμβρίου 2001 βρισκόμαστε μπροστά σε νέο είδος πολέμου, όπου δε γίνεται

πόλεμος μεταξύ συγκεκριμένων κρατών, αλλά πόλεμος εναντίον ενός αόρατου

εχθρού που δεν έχει καθορισμένα σύνορα ούτε καθορισμένη χώρα και

εθνικότητα και ο οποίος δε στράφηκε συγκεκριμένα κατά μιας χώρας, αλλά

εναντίον ενός πολιτισμού και ενός τρόπου ζωής που διαφέρει ριζικά από το δικό

του». (Γ. Ν. Γαλάνης)

Γενικά, ασύμμετρος θεωρείται ο πόλεμος που διενεργείται από οργανωμένες

μη-συμβατικές ομάδες, βασίζεται στην αναίρεση των κανόνων του δικαίου και

του δικαίου του πολέμου, ενώ χρησιμοποιεί κυρίως χαμηλού σχετικά κόστους

όπλα και επιχειρησιακή δράση που προκαλεί όμως, δυσανάλογα, μεγάλου

(ασύμμετρου) κόστους αποτελέσματα στον υπέρτερο αντίπαλο, τόσο σε

ανθρώπινες ζωές και υλικό όσο και σε ψυχολογικό και κοινωνικό κόστος. Κύριος

σκοπός του είναι η εξασθένιση/κάμψη της αποφασιστικότητας και της

αποτελεσματικής χρήσης των συντελεστών ισχύος του υπέρτερου αντιπάλου.

Στις ασύμμετρες απειλές/συγκρούσεις συγκαταλέγονται ακόμη και οι επιθέσεις

ανταρτών, τρομοκρατικών ομάδων ή άλλων οργανωμένων ομάδων, που

χρησιμοποιούν από συμβατικά ή αυτοσχέδια όπλα μέχρι όπλα μαζικής

καταστροφής WMD (Weapons of Mass Destruction), π.χ. μικρά πυρηνικά (mini

πυρηνικές βόμβες πλουτωνίου), ραδιολογικά (π.χ. dirty bombs), χημικά και

βιολογικά όπλα. Ιστορικά, τέτοιες μεθόδους ακολούθησαν ασθενέστερες

δυνάμεις εναντίον πολύ ισχυρότερων αντιπάλων (κυβερνήσεων κρατών ή

πολυεθνικών οντοτήτων, π.χ. συλλογικών οργανισμών άμυνας και ασφάλειας).

γ. Αίτια των πολέμων

• Σύμφωνα με μια θεωρητική άποψη, ο πόλεμος θεωρείται αποτέλεσμα της

επιθετικής φύσης και των ενστίκτων του ανθρώπου, της ανάγκης του να

επιβληθεί, να επικρατήσει στον αγώνα επιβίωσης και κυριαρχίας έναντι

άλλων ομάδων (π.χ. φυλών, εθνών, κρατών). Η άποψη αυτή δεν έχει

πολλούς οπαδούς μεταξύ των σύγχρονων κοινωνιολόγων.

• Για τη σύγχρονη κοινωνιολογία, οι ρίζες του πολέμου θα πρέπει να

αναζητηθούν στον πολιτισμό, την κουλτούρα, τα σύμβολα, τις αξίες, τις

στάσεις, που μαθαίνονται από τους ανθρώπους μέσω της πρωτογενούς και

της δευτερογενούς κοινωνικοποίησης, καθώς και στα συμφέροντα των

ανθρώπων και των διάφορων κοινωνικών ομάδων, τάξεων και κρατών.

Ειδικότερα, αίτια θεωρούνται:

• η υπεράσπιση ή η τάση επέκτασης των οικονομικών συμφερόντων (για

παράδειγμα, ιδιοποίηση πλουτοπαραγωγικών πηγών, άνοιγμα νέων αγορών

για βιομηχανικά προϊόντα, οικονομική ύφεση στη «μητρόπολη»-χώρα)

• η διαπλοκή μεταξύ οικονομικής (βιομηχανίας όπλων), πολιτικής και

στρατιωτικής ηγεσίας των κρατών

• η κρίση ηθικών αξιών, ο ατομικισμός

• οι εθνικιστικές τάσεις σε πολλές περιοχές του κόσμου (π.χ. Βοσνία, Κροατία)

• ο θρησκευτικός φανατισμός

• η συνεχιζόμενη εκμετάλλευση κρατών του Τρίτου Κόσμου (π.χ. Αφρική, Ασία)

από αναπτυγμένες, που συσσωρεύει αθλιότητα, καταπίεση και τρομερές

κοινωνικές ανισότητες

• η προσπάθεια κρατών να επιβάλλουν τα γεωπολιτικά τους συμφέροντα

• οι πρωτοφανείς ανακατατάξεις στην παγκόσμια πολιτική σκηνή και η

επεκτατική πολιτική ορισμένων νεοεμφανιζόμενων κρατιδίων που επιζητούν

τον αναγκαίο για την ανάπτυξή τους ζωτικό χώρο

δ. Συνέπειες των πολέμων

Στις σημαντικότερες συνέπειες των πολέμων συγκαταλέγονται:

• η απώλεια της ζωής εκατομμυρίων ανθρώπων (νεκροί στο πεδίο μάχης,

άμαχοι θύματα, πείνα, αρρώστιες και άλλα)

• ο θάνατος μικρών παιδιών και η χρησιμοποίηση ανηλίκων ως στρατιωτών σε

πολλές χώρες στον κόσμο

• η εμφάνιση αστέγων και προσφύγων (για παράδειγμα, από τις εμφύλιες

συρράξεις στην Αφρική)

• οι τραυματικές εμπειρίες των αμάχων και των στρατιωτών, που τους

«σημαδεύουν» στο υπόλοιπο της ζωής τους

• η καταστροφή των περιουσιακών στοιχείων των ατόμων, αλλά και των

πλουτοπαραγωγικών πηγών των κρατών

• η παρεμπόδιση της ομαλής λειτουργίας των πολιτειακών θεσμών

(αναστέλλονται θεμελιακά για την ελευθερία άρθρα του Συντάγματος)

• η εξαγρίωση και εξαχρείωση του ανθρώπου

_ Ειρήνη

α. Προσδιορισμός έννοιας

Με τον όρο ειρήνη περιγράφουμε, στο επίπεδο των διεθνών σχέσεων, την

απουσία εσωτερικών ταραχών ή εξωτερικών πολέμων, τη φιλική σχέση ανάμεσα

σε κράτη.

β. Η σημασία της ειρήνης

Ο άνθρωπος στην ειρήνη

• αισθάνεται ασφαλής

• ζει σε περιβάλλον όπου ισχύουν νόμοι και αρχές που υπηρετούν τον

άνθρωπο

• σκέφτεται και δρα δημιουργικά

• βιώνει μια καθημερινότητα μέσα στην οποία επιδιώκει την ευτυχία

• αντιμετωπίζει τους συνανθρώπους του ως αξίες, σεβόμενος το δικαίωμα της

ύπαρξής τους και της ευτυχίας

• μαθαίνει να υποτάσσει την παρόρμηση στη λογική

γ. Παράγοντες και συνθήκες που προωθούν το πνεύμα ειρήνης σήμερα

• Στην εποχή μας, υπάρχει η δυνατότητα επίλυσης, με τη βοήθεια της

τεχνολογίας, βασικών προβλημάτων - τουλάχιστον στη Δύση - που στο

παρελθόν πυροδοτούσαν πολέμους

• Η παιδεία που καλλιεργεί το ορθολογικό πνεύμα, εξανθρωπίζει, απαλλάσσει

από το δογματισμό, το φανατισμό και τη χειραγώγηση

• Η δημοκρατία, που εξασφαλίζει ισότητα, δικαιοσύνη και ελευθερία, αρχές

απαραίτητες για το σεβασμό ανθρωπίνων δικαιωμάτων, λειτουργεί

αποτρεπτικά απέναντι σε αυθαιρεσίες ηγετών

• Το τέλος του «ψυχρού πολέμου» μεταξύ των δύο υπερδυνάμεων που

συσπείρωνε γύρω τους πλήθος κρατών τα οποία είχαν εχθρική διάθεση, έχει

περιορίσει τον πολιτικό και στρατιωτικό ανταγωνισμό των κρατών αυτών,

που επέφερε στο παρελθόν πολέμους (π.χ. Κορέα, Βιετνάμ, Αφγανιστάν)

• Το πνεύμα διεθνούς συνεργασίας, που φαίνεται να διαπνέει τις διακρατικές

επαφές σε διάφορα επίπεδα. Πιο συγκεκριμένα:

_ σε πολιτικό επίπεδο, λειτουργούν παγκόσμιοι και περιφερειακοί

οργανισμοί, όπως ο Ο.Η.Ε. και η Ε.Ε., που καθιερώνουν διεθνείς κανόνες

και επιδιώκουν την ειρηνική επίλυση διαφορών

_ σε οικονομικό επίπεδο, η οικονομική δραστηριότητα έχει αποκτήσει

προφανή διεθνή χαρακτήρα και τα συμφέροντα έχουν παγκοσμιοποιηθεί.

Οι σχέσεις και οι διασυνδέσεις που προκύπτουν από την οικονομική

δραστηριότητα καλύπτουν πλέον όλο το διεθνή χώρο. Σε μερικές

περιπτώσεις, και μέσα στο πλέγμα των καταστάσεων που δημιουργεί η

παγκοσμιοποίηση, ο όρος «διακυβέρνηση» είναι κατάλληλος για να

εκφράσει ακριβώς τον τρόπο, με τον οποίο ασκείται η εξουσία και η

πολιτική για μερικά θέματα. Με τον όρο «διακυβέρνηση» εκφράζουμε

κυρίως την ανάγκη συνεργασίας και συντονισμού περισσότερων κρατών,

με νομοθετικές ρυθμίσεις, ελέγχους, παρεμβάσεις και κυρώσεις, για

θέματα που ξεπερνούν τα όρια ενός κράτους, όπως για παράδειγμα τη

μόλυνση του περιβάλλοντος, τον έλεγχο της ραδιενέργειας, την

καταπολέμηση της εγκληματικότητας και άλλα

_ σε επίπεδο διεθνιστικών κινημάτων: ενισχύεται και διεθνοποιείται η

δράση και η συνεργασία κινημάτων και Μη Κυβερνητικών Οργανώσεων

με πανανθρώπινα αιτήματα – οικολογικά και ειρηνικά

δ. Η ειρήνη μπορεί να διασφαλιστεί με:

• την επιβολή του Διεθνούς Δικαίου, το σεβασμό της διεθνούς νομιμότητας και

την εφαρμογή των αποφάσεων των Διεθνών Οργανισμών

• την καταπολέμηση των αιτίων που αναπαράγουν τον πόλεμο, όπως είναι η

άνιση κατανομή του πλούτου, της γνώσης και της ισχύος μεταξύ των λαών

• την εμπέδωση σχέσεων συνεργασίας μεταξύ των κρατών (ενδεικτικά οι

σχέσεις αμοιβαίου εμπορικού συμφέροντος)

• την ενεργοποίηση της διεθνούς κοινής γνώμης σε περιπτώσεις επιθετικής

συμπεριφοράς κάποιου κράτους

• την καλύτερη γνωριμία των λαών μεταξύ τους

• την καταπολέμηση του φανατισμού και της μισαλλοδοξίας μέσω της

εκπαίδευσης

• μια πολιτική απαγκίστρωσης των χωρών από τις επενδύσεις στον πολεμικό

τομέα