«Αντί της χολής μάννα, αντί του όξους ύδωρ»

«Αντί της χολής μάννα, αντί του όξους  ύδωρ»

 Παραφράζοντας μια φράση από το Ευαγγέλιο, θα διηγηθώ μία μικρή ιστορία από το Νοσοκομείο Ρεθύμνου… Ένα τυχαίο εύρημα κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης- χολολιθίαση-, (επιτρέψτε μου να πω, καθόλου τυχαίο, όταν η γυναικολόγος  είναι προσεκτική και ενδιαφέρεται), με οδήγησε στην πόρτα του χειρουργείου.  Πέντε μήνες μετά τη γέννηση του δεύτερου παιδιού μου με καισαρική. Όσο και αν με διαβεβαίωναν όλοι ότι πρόκειται  για επέμβαση ρουτίνας, το αίσθημα δεν ήταν και τόσο ευχάριστο…  Μετά από παρότρυνση πολλών, επέλεξα το χειρουργικό τμήμα του Νοσοκομείου Ρεθύμνου, αν και γνώριζα ότι υπήρχαν πολλά λειτουργικά προβλήματα. Αυτά όμως, όπως αποδείχθηκε, δεν στάθηκαν ικανά να μετριάσουν την επαγγελματική ευσυνειδησία, το προσωπικό ενδιαφέρον και το άριστο αποτέλεσμα. Η εισαγωγή μου στο νοσοκομείο έγινε χωρίς προβλήματα και χωρίς ταλαιπωρία. Από το μικροβιολογικό τμήμα ως και τις νοσοκόμες που με φρόντιζαν, αντιμετωπίστηκα με φροντίδα και χαμόγελο. Ο γιατρός  μου, ήταν πάντα πρόθυμος να μου απαντήσει σε όποια απορία είχα και όπως διαπίστωσα με την ίδια προθυμία και ευγένεια αντιμετώπιζε κάθε ασθενή που ερχόταν να του μιλήσει. Γενικότερα από την συμπεριφορά του προσωπικού, φαινόταν ότι απουσίαζε η έπαρση. Μετά την επέμβαση, όταν έπρεπε να σηκωθώ, ο νεαρός νοσοκόμος μου λέει: « Πάρε το χρόνο σου, εγώ είμαι εδώ, θα σε κρατάω. Σήκω όταν νιώσεις έτοιμη…» και εγώ ήξερα ότι είχε πάρα πολλή δουλειά εκείνο το βράδυ… Νοσοκόμες  περνούσαν από το θάλαμό μου, μόνο για να ρωτήσουν αν είμαι καλά και να πουν μια καλημέρα, χωρίς να έχουν σχετική εντολή να μου δώσουν φάρμακα ή κάτι ανάλογο. Όλα δούλευαν με εξαιρετικούς ρυθμούς και άψογο συντονισμό, αν και το προσωπικό ήταν ελάχιστο! Οι γιατροί περνούσαν τακτικά και όταν ήταν να πάρω εξιτήριο, κάποιος γιατρός μου είπε: « Μου φαίνεσαι λίγο χλωμή, αν θέλεις μπορείς να μείνεις λίγο ακόμα…» . Ακόμα και όταν έκοψα τα ράμματα, η νοσοκόμα ήταν ιδιαίτερα φιλική και ο γιατρός μάλιστα της μιλούσε στον πληθυντικό γιατί είχαν διαφορά ηλικίας! Στο τέλος, όταν πια είχα φύγει, δέχθηκα τηλεφώνημα από την προϊσταμένη γιατί είχα ξεχάσει κάποια προσωπικά αντικείμενα στο δωμάτιό μου! Να προσθέσω ότι από το Νοσοκομείο έφυγα με σαφείς οδηγίες για οτιδήποτε χρειαζόταν να προσέξω ενώ συμβουλεύτηκα και τη διατροφολόγο που είχε συντάξει το κατάλληλο πρόγραμμα διατροφής.

 Αν θα έπρεπε να παραπονεθώ για κάτι, θα ήταν η συμπεριφορά των επισκεπτών άλλων ασθενών που δε σέβονταν ούτε τις ώρες επισκεπτηρίου, ούτε το χώρο που βρίσκονταν, μετατρέποντάς τον σε καφενείο ( σε ένα θάλαμο βρίσκονταν 25 άτομα!) Και για να μη βιαστείτε να κατηγορήσετε τη διοίκηση του νοσοκομείου για ελλιπή φύλαξη και οργάνωση, να πω ότι οι νοσοκόμες έκαναν τις απαραίτητες συστάσεις και η ομάδα security προσπαθούσε να επιβάλλει την τάξη. Μάταια… Θα πρότεινα  στους κατοίκους του Ρεθύμνου , να στηρίξουν το Νοσοκομείο τους και να έχουν υπομονή όταν χρειάζονται ιατρική βοήθεια.

 Θα ήθελα λοιπόν να ευχαριστήσω όλο το προσωπικό του Νοσοκομείου για την άψογη περίθαλψη, και να μην παραλείψω  ότι ανάλογη αντιμετώπιση είχα  στο παιδιατρικό τμήμα και στο τμήμα ΩΡΛ όταν χρειάστηκε να νοσηλευτεί το μωρό μου . Από το Νοσοκομείο λοιπόν εγώ εισέπραξα αντί για «χολήν», «μάννα»… Συνεχίστε τον αγώνα σας και όλοι θα σας στηρίξουμε.

ένα τραγούδι, μια ιστορία

Η ιστορία ενός τραγουδιού : Οδός Αριστοτέλους (Λ.Παπαδόπουλος, 1974, Χ.Αλεξίου)

Η ιστορία του τραγουδιού που καθιέρωσε από το 1974 τη Χαρούλα Αλεξίου σε μουσική Γιάννη Σπανού και στίχους Λευτέρη Παπαδόπουλου.

Γεννήθηκα στην Αθήνα, στην οδό Φωκαίας 18. Γειτονιά μου ήταν η Πλατεία Βικτωρίας - τότε τη λέγανε Κυριακού - και οι πέριξ δρόμοι: Χέυδεν, Φερών, Ελπίδος, Δεριγνύ, Φιλιππίδου, Κοδριγκτώνος, Ατταλείας, Ηπείρου. Και, βέβαια, οι μεγάλες «αρτηρίες», όλοι οι βασικοί χωματόδρομοι της περιοχής: Αριστοτέλους, Φυλής, Ιουλιανού, Αλκιβιάδου. Υπήρχαν και τρεις ασφαλτοστρωμένοι δρόμοι. Η Αχαρνών, η 3ης Σεπτεμβρίου και η Μαυρομματαίων.

Η γειτονιά μου είχε όλα τα καλά. Την ταβέρνα του Τζίμη του Χοντρού, όπου ιερουργούσε ο Τσιτσάνης με την Μπέλλου και τη Νίνου. Το μπιλιαρδάδικο του Λαμέρα, τα σπίτια του Θεόφραστου Σακελλαρίδη, της Ελένης Χαλκούση, της Κάκιας Παναγιώτου, του φασίστα Μανιαδάκη, του Χάρη Γλένη με τις αυτοκρατορικές τετράσποντες καραμπόλες, του ποιητή Ανδρέα Εμπειρίκου, του κριτικού Απόστολου Σαχίνη, του θεατρικού συγγραφέα Μιχάλη Κουνελάκη, του δικηγόρου-συνηγόρου του Μπελογιάννη, Μηνά Γαλέου. Είναι τόσο πολλοί που μου κοστίζει ακόμη και να τους σκέφτομαι.

Η Πλατεία Κυριακού ήταν μια σφηκοφωλιά. Στην οδό Ελπίδος είχε το άντρο της η Ειδική Ασφάλεια, όπου οι ταγματασφαλίτες βασάνιζαν πατριώτες. Στον ίδιο δρόμο υπήρχε το ξενοδοχείο Κρυστάλ, που ανήκε και αυτό στην Ειδική Ασφάλεια. Εκεί δοκιμάζονταν καινούργιες μέθοδοι βασανιστηρίων. Στην Ιουλιανού ήταν το Αρχηγείο της Χωροφυλακής, γεμάτο πάντοτε από μπασκίνες. Και στον Αγιο Παντελεήμονα, το 8ο Παράρτημα Ασφαλείας όπου τραβούσαν κάθε μέρα τον πατέρα μου, «δι' υπόθεσίν του», να τον τρομοκρατούν επειδή είχε υπακούσει στις εντολές του Ζαχαριάδη και δεν ψήφισε στις εκλογές του 1946.

Αριστεροί ήταν και οι περισσότεροι κάτοικοι των κάτω από την 3ης Σεπτεμβρίου δρόμων. Ανθρωποι φτωχοί, μεροκαματιάρηδες: τσαγκάρηδες, μαραγκοί, ποδηλατάδες, καφετζήδες, παπλωματάδες, γκαρσόνια, μαναβάκια, μικροταβερνιάρηδες, βαρελάδες, αρτεργάτες. Είχαμε και έναν φούρναρη με όνομα. Τον λέγανε Χρήστο Μπανέλα και χρώσταγε τη φήμη του όχι στο ψωμί που έφτιαχνε, αλλά στον γιο του, ένα ντερέκι δύο μέτρα, που έπαιζε μπακ στον Αθηναϊκό.

Γενικά η γειτονιά μου ήταν ένας παράδεισος για τα παιδιά. Η Αριστοτέλους είχε δέντρα και από τις δύο μεριές. Αγριοπιπεριές που τα φύλλα τους κολλούσαν στα χέρια και είχαν, όταν τα μύριζες, μιαν ευχάριστη αψάδα. Σε όλα τα σπίτια υπήρχαν γλάστρες με λουλούδια κι εκεί, Φυλής και Φιλιππίδου, προσπαθούσε να πετάξει μπόι μια γαζία που φούντωνε ξετρελαίνοντας τον κόσμο με τα αρώματά της. Φυσικά, στους δρόμους κυκλοφορούσαν ελάχιστα αυτοκίνητα και, έτσι, παίζαμε ανεμπόδιστα ποδόσφαιρο με μπάλες από κουρελόπανα, από το πρωί ίσαμε το βράδυ.

Αρχηγός όλης της αλητοπαρέας ήταν ένα κορίτσι. Η Αργυρώ. Ηταν άσκημη, βρώμικη, κατουρούσε όρθια όπως τα αγόρια, έβριζε, έκλεβε και ήταν μονίμως έτοιμη για καβγά γιατί στο δίτερμα, όσοι από μας φοράγανε παπούτσια, της πατούσαν τα γυμνά δάχτυλα - ήταν ξυπόλητη - και την ξενύχιαζαν. Αλλά περισσότερο κι από το ξενύχιασμα, θύμωνε όταν τη φωνάζαμε με το παρατσούκλι της: Καγκουρώ.

Εμενε σε ένα σπίτι της Μονής Προδρόμου με μια τεράστια χωματένια αυλή και μια πελώρια συκιά στη μέση. Πατέρα δεν είχε. Η μάνα της, μια σκελετωμένη φουκαριάρα, είχε ανοίξει ένα καφενεδάκι στην Αριστοτέλους και έψηνε καφέδες στους εργάτες, μισοτιμής. Οι άλλοι καφετζήδες, κυρίως ο Αλέκος, την απειλούσαν ότι θα ρίξουν πετρέλαιο στο μαγαζί και θα της το κάψουν, αλλά δεν το αποφάσιζαν φοβούμενοι τις συνέπειες.

Τη λέγανε κυρά-Μελέταινα και είχε για αφεντικό στο μαγαζί τον γιο της, τον Σπύρο ή Μανιαμούνια. Ο Μανιαμούνιας ήταν αδύνατος με περιποιημένη χωρίστρα, μιλούσε περίεργα και περπατούσε σαν να ήταν ξερός, σαν να μην είχε κλειδώσεις στα γόνατα και τους αγκώνες. «Είναι από το χασίσι», έλεγε ο Περωτής εδώ κι εκεί και εξηγούσε: «Δεν βλέπετε πώς είναι ο άνθρωπος; Σαν κόντρα πλακέ!». Και ήταν πράγματι ο Μανιαμούνιας ένα κομμάτι κόντρα πλακέ, ύψους ένα και εξήντα. Το μυαλό του δεν έκοβε και πολύ, έκανε πάντα λάθος στα ρέστα και όταν παρίστανε τον νταή στην αδελφή του, η Καγκουρώ τον πλάκωνε στις γρήγορες και του 'λεγε, «μούγκα Μανιαμούνια!». Ο Περωτής, πάλι, έβρισκε την ευκαιρία για να πετάξει την κακία του: «Ρε σεις, μην τον πλησιάζετε. Είμαι βέβαιος ότι ο πατέρας του θα είχε σύφιλη». Η Αργυρώ, όμως, πώς φάνταζε θεριό ανήμερο, κι ας ήταν λεπτή σαν τσίχλα, αν ο πατέρας της ήταν συφιλιδικός;

Στα χρόνια της Κατοχής, εγώ πουλούσα τσιγάρα και χαλβά του μπακάλη και η Αργυρώ είχε βγάλει ένα κασελάκι και γυάλιζε παπούτσια, ιδίως ιταλών στρατιωτών που ήθελαν να είναι περιποιημένοι. Μια μέρα, διασχίζοντας κάθετα τη Δεριγνύ δεν πρόσεξε, βρέθηκε απέναντι σε ένα στρατιωτικό καμιόνι, που οδηγούσε ένας αυστριακός φαντάρος και κατέληξε χτυπημένη πάνω στα σκαλιά του χασάπικου. Είχε σπάσει χέρια και πόδια, αλλά ήταν ζωντανή. Ο αυστριακός την πήρε στην αγκαλιά του, την πήγε στο νοσοκομείο και με τα πολλά τη γιάτρεψε. Και όχι μόνο αυτό. Φρόντισε να τη βάλει και στο σχολείο και μετά τον πόλεμο της έστελνε λεφτά από τη Βιέννη, για να συνεχίσει τις σπουδές της. Αλλά η Αργυρώ δεν τελείωσε ποτέ τις σπουδές της. Τρελάθηκε. Και πέθανε στο Ψυχιατρείο.

Η γειτονιά μου είναι η πατρίδα μου. Εκεί έπαιξα, εκεί μάλωσα, εκεί ερωτεύτηκα, εκεί χόρεψα σουίνγκ, εκεί έδωσα και το πρώτο μου φιλί στη Χαρίκλεια. Εκεί, ακόμα, ήταν το σχολείο μου, το δημοτικό, αλλά και το γυμνάσιο, το Β' , όπου μας τσάκιζε κάθε μέρα στο ξύλο ο γυμνασιάρχης, ένας θεολόγος, ο Πάτρας. Αγαπούσα πολύ τη γειτονιά μου και τους παιδικούς φίλους μου. Και, φυσικά, όταν άρχισα να γράφω τραγούδια, έγραψα μπόλικα γι' αυτή τη συνοικία, που τώρα βρωμοκοπάει και είναι γεμάτη από μελαψούς νταβατζήδες, μαχαιροβγάλτες και πουτάνες. Εγιναν γνωστά τα περισσότερα τραγούδια που της αφιέρωσα: «Κύλαγε το τσέρκι στην οδό Φυλής», «Το άγαλμα», «Σπίτι παλιό», «Κουτούκι», «Οδός Αριστοτέλους».

Την «Οδό Αριστοτέλους» την έγραψα το καλοκαίρι του 1974 και την έδωσα στον Γιάννη Σπανό, που είχαμε στενή συνεργασία εκείνο τον καιρό. Ο Σπανός έβαλε μια όμορφη μελωδία, τραγουδιάρικη. Στον δίσκο αυτό είχαμε αποφασίσει να τραγουδήσουν ο Γιάννης Πάριος, ο Γιάννης Καλατζής και η Χάρις Αλεξίου που ήταν πολύ καινούργια, αλλά έδειχνε ότι θα γίνει μεγάλη τραγουδίστρια.

Ο Σπανός έμενε σε ένα τριάρι στην οδό Μοσχονησίων και εκεί πηγαίναμε οι τραγουδιστές κι εγώ, για να κάνουμε πρόβες. Δοκιμάσαμε τα 11 τραγούδια και μας είχε μείνει το 12ο, η «Οδός Αριστοτέλους». Ο Σπανός ήθελε να το δώσει στον Πάριο, που ήταν ήδη φίρμα. Ο Καλατζής δεν πρόβαλε καμία αξίωση. Εγώ όμως ήθελα να το τραγουδήσει η Αλεξίου. Κάναμε έναν ευγενικό μικροκαβγά με τον Σπανό, χωρίς να βγάλουμε άκρη. Την κρίσιμη όμως ώρα πετάχτηκε στη μέση ο Πάριος και είπε, «αφού ο Λευτέρης προτιμά τη Χαρούλα, ας το πει η Χαρούλα». Και το είπε η Χαρούλα. Και έκανε πάταγο! Κι έλεγε κατόπιν - το λέει και τώρα: «Από αυτό το τραγούδι, όπως έγινε και όπως το είπα, κατάλαβα ότι ήμουν πλέον τραγουδίστρια!».

Ενα βραδάκι στο Κολωνάκι, στο εστιατόριο του Νίκου - βρισκόταν δίπλα στο «Βυζάντιο» και δεν υπάρχει πια - έτρωγα με μια παρέα και πλάι μου καθόταν μια πολύ όμορφη γυναίκα. Απέναντί μας ήταν ο Κώστας Πρετεντέρης με τη γυναίκα του. Ζήτησε ένα κομμάτι χαρτί από τον σερβιτόρο και μου έγραψε: «Οταν φτιάχνεις τραγούδια που μιλάνε για φλούδες μανταρίνι μοιραίο είναι να συνοδεύεις μια καλλονή». Αλλά η καλλονή δεν ήταν δική μου. Ηταν μάλλον ξέμπαρκη, εκείνο τον καιρό τουλάχιστον. Αργότερα έγινε μανεκέν, ηθοποιός, παντρεύτηκε και χάθηκε κάπου στη Νέα Υόρκη.

Χρόνια μετά, το '74, πήγα με ένα φίλο μου στο Κιάτο της Κορινθίας. Εκεί έμαθα ότι ο Γιάννης Σπανός είχε μια μπουάτ, όπου έπαιζε πιάνο και τραγουδούσαν διάφοροι νέοι τραγουδιστές. Πήγαμε με τον φίλο μου σε αυτό το μαγαζί. Ηταν στην οδό Αριστοτέλους και η ταμπέλα του έγραφε «Οδός Αριστοτέλους»...

Ηταν μια ωραία βραδιά. Συγκινήθηκα. Οπως συγκινήθηκα όταν διάβασα στις εφημερίδες ότι εκεί κάπου, Αριστοτέλους και Αγίου Μελετίου, λειτουργεί ένα νυχτερινό κέντρο που ο τίτλος του είναι «Τσέρκι». Και η λέξη αυτή είναι μάλλον άγνωστη στους «Νεοέλληνες του κάμπριο» και του τζιπ τούρμπο, ή όπως αλλιώς λέγονται.

Του Λ.Παπαδόπουλου

Πηγή ΤΑ ΝΕΑ

26.102012

ΙΣΤΟΡΙΑ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ: ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΟ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ

ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΟ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΙΣΤΟΡΙΑΣ (ΑΓΡΟΤΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ)

ΘΕΜΑ 1^ΟΝα δώσετε σύντομα το περιεχόμενο των παρακάτω όρων: (30)

Α) αγροτική μεταρρύθμιση

Β) βενιζελισμός

Γ ) «Φεντερασιόν»

ΘΕΜΑ 2^Ο (Μονάδες 5):

Τί γνωρίζετε για την δημιουργία και την εξέλιξη του Σ.Ε.Κ.Ε

ΘΕΜΑ 3^Ο (Μονάδες 20)

Να αναφέρετε τους λόγους που οδήγησαν στην άμεση προώθηση της αγροτικής μεταρρύθμισης και να περιγράψετε πώς αυτή ολοκληρώθηκε

ΘΕΜΑ 4^Ο (Μονάδες 45):

Αξιοποιώντας τις πληροφορίες από τα παραπάνω κείμενα και τις ιστορικές σας γνώσεις να απαντήσετε στην ερώτηση:

α. Με ποιους τρόπους έγινε προσπάθεια από την ελληνική κυβέρνηση να αποτραπούν οι οδυνηρές συνέπειες της παγκόσμιας οικονομικής κρίσης του 1929-1932 ; (μονάδες 15)

β. Πώς επηρέασε η κρίση την παγκόσμια οικονομία, τις διεθνείς συναλλαγές και την εσωτερική πολιτική των ευρωπαϊκών χωρών ; (μονάδες 30)

Η παγκόσμια οικονομική ύφεση του 1929 (αγγλικά:The Great Depression) ήταν μια κατάσταση διεθνούς οικονομικής ύφεσης που διήρκεσε από ένα μέχρι δέκα χρόνια σε διάφορες χώρες του κόσμου. Επρόκειτο για τη μεγαλύτερη οικονομική ύφεση της σύγχρονης ιστορίας και χρησιμοποιείται τον 21ο αιώνα ως παράδειγμα για το πόσο οδυνηρή μπορεί να είναι μια οικονομική καταστροφή. Η "Μεγάλη Ύφεση", όπως χαρακτηρίστηκε στις ΗΠΑ, σύμφωνα με τους αναλυτές προκλήθηκε μετά από το χρηματιστηριακό κραχ, που ξεκίνησε στις 24 Οκτωβρίου του 1929, την λεγόμενη Μαύρη Πέμπτη. Το τέρμα της κρίσης στις ΗΠΑ ταυτίστηκε με το έναυσμα της πολεμικής οικονομίας του 2ου παγκοσμίου πολέμου, γύρω στο 1939.

Η κρίση είχε καταστροφικές επιπτώσεις τόσο στον ανεπτυγμένο, όσο και στον αναπτυσσόμενο κόσμο. Επηρεάστηκε το διεθνές εμπόριο, καθώς επίσης και τα προσωπικά εισοδήματα, τα έσοδα από φόρους, οι τιμές και τα κέρδη. Η οικονομία πόλεων ανά τον κόσμο επλήγη, ιδίως εκείνων που εξαρτώνταν άμεσα από τη βαριά βιομηχανία. Οι κατασκευές πάγωσαν, οι αγροτο-κτηνοτροφικές εργασίες υποχώρησαν λόγω πτώσης των τιμών στις σοδειές κατά 40% με 60%. Με τη ζήτηση σε διαρκή υποχώρηση, σε συνδυασμό με την έλλειψη εναλλακτικών εργασιών, περιοχές που εξαρτώνταν  από τον πρωτογενή τομέα όπως εκμετάλλευση γης, ορυχείων και ξύλου υπέφεραν ακόμη περισσότερο.

Η μεγάλη κρίση τερματίστηκε σε διαφορετικό χρόνο ανά χώρα. Οι περισσότερες χώρες εφήρμοσαν προγράμματα ανακούφισης και η πολιτική τους ζωή πέρασε αναταραχές, εξωθώντας την ιδεολογία στα άκρα. Σε ορισμένα κράτη, οι απελπισμένοι πολίτες στράφηκαν προς δημαγωγούς εθνικιστές, όπως τον Αδόλφο Χίτλερ, με αποτέλεσμα την έναρξη του 2ου παγκοσμίου πολέμου.

(Wikipedia, Παγκόσμια οικονομική ύφεση 1929,http://el.wikipedia.org/Παγκόσμια_οικονομική_ύφεση_1929)

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ

ΘΕΜΑ 2^Ο

Κεφάλαιο 1^ο : Σελ. 47 : «Προς το τέλος… Κομμουνιστικό Κόμμα Ελλάδος.»

ΘΕΜΑ 3^Ο

Α) «Φεντερασιόν»: Κεφάλαιο 1^ο : Σελ. 46: « Η κατάσταση αυτή … εργατικής ιδεολογίας στη χώρα.»

ΘΕΜΑ 2^Ο

Τμήματα αναγκαία από την ύλη του σχολικού εγχειριδίου:

Α) Κεφάλαιο 1^ο : Σελ. 54 : «Οι προσπάθειες… παρά από ελεύθερες οικονομικές συμφωνίες.»

Β) Κεφάλαιο 1^ο : Σελ. 54: «Στο εξωτερικό εμπόριο… επιβολή δικτατορίας.»

Στοιχεία από την παρατιθέμενη ιστορική πηγή:

Α)[Συνοπτικά] Προσδιορίζονται : χρονολογικά η έναρξη της Παγκόσμιας Ύφεσης, οι αιτίες που κυρίως την προκαλούν και οι συνέπειές της στην Παγκόσμια οικονομία

Β) Καταδεικνύεται η ιστορική σχέση που συνδέει την Κρίση του 1929-1932 με την άνοδο του φασισμού και του εθνικοσοσιαλισμού(ναζισμού) στην Ευρώπη. Ιστορικά και κοινωνικά οι περίοδοι κρίσης οδηγούν ιδεολογικά στη λήψη ακραίων θέσεων. Ως εκ τούτου ο φόβος , η ανησυχία και η αδυναμία των κοινωνιών να αντιμετωπίσουν δραστικά μια κρίση, οδηγούν τις κοινωνίες να αναζητήσουν πρόσωπα που ανεξάρτητα από τον συντηρητισμό , την απολυταρχισμό ή/και τον ολοκληρωτισμό των πολιτικών τους θέσεων, υπόσχονται την ανάκαμψη. Μια ιστορική συγκυρία από την οποία δεν ξέφυγε ούτε η χώρα μας.

ΔΙΑΓΡΑΜΜΑ ΤΗΣ ΕΝΝΟΙΑΣ : ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ.

                                         ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

ΟΡΙΣΜΟΣ

      Διαφήμιση είναι η γνωστοποίηση στο καταναλωτικό κοινό, με έντυπα και οπτικοακουστικά μέσα, των ιδιοτήτων ή των πλεονεκτημάτων, κυρίως προϊόντων ή  υπηρεσιών, αλλά και προσώπων ή ιδεών, με σκοπό την κατανάλωση, το πολιτικό όφελος ή την προώθηση κοινωφελών μηνυμάτων.

ΒΑΣΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΗΣ ΔΙΑΦΗΜΙΣΗΣ ΩΣ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΚΗΣ ΠΡΑΞΗΣ

Ο πομπός (διαφημιστής)

Ο δέκτης (καταναλωτής)

Το μήνυμα (περιεχόμενο και μορφή)

       Το επικοινωνιακό μέσο (τύπος, ραδιόφωνο, τηλεόραση, διαδίκτυο)

Ο επικοινωνιακός κώδικας (λόγος, εικόνα, ήχος)

Ο σκοπός (προσέλκυση του καταναλωτή)

ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΟΥ ΔΙΑΦΗΜΙΣΤΙΚΟΥ ΛΟΓΟΥ

Είναι απλός και επιγραμματικός.

Είναι ελλειπτικός, συνθηματικός (σλόγκαν), εντυπωσιακός και μερικές φορές προκλητικός.

Ανάλογα με την περίπτωση, γίνεται αφηγηματικός, περιγραφικός, επεξηγηματικός, μονόλογος ή διάλογος.

Χρησιμοποιεί νεολογισμούς και σχήματα λόγου (μεταφορά, παρομοίωση, αντίθεση, υπερβολή, παρήχηση), ευφυολογήματα, σπάνιες και εξεζητημένες λέξεις και φράσεις..

Συχνά είναι χιουμοριστικός.

Σπανιότερα επιχειρηματολογεί και χρησιμοποιεί τεκμήρια.

ΜΕΣΑ ΚΑΙ ΤΕΧΝΙΚΕΣ

Χρησιμοποιεί έντονη συγκινησιακή γλώσσα και απευθύνεται στο συναίσθημα του δέκτη, προκαλώντας του συναισθήματα φόβου, μειονεξίας και ενοχής, ευχαρίστησης, ευθύνης κ.λ.π.

Απευθύνεται στη λογική με επιχειρήματα, τεκμήρια και σοφιστικά τεχνάσματα.

Συχνά επικαλείται και την αυθεντία, δηλαδή έναν ειδικό, έναν επιστήμονα ή ένα δημοφιλές πρόσωπο.

Συχνά γίνεται διαφημιστική ταινία και προκαλώντας  συνειρμό ιδεών στο δέκτη, τον χειραγωγεί μέσω της αυθυποβολής.

Βασίζεται σε πορίσματα της ψυχολογίας, απευθύνεται στο υποσυνείδητο και διεγείρει τις πιο απωθημένες ορμές, επιθυμίες και ανασφάλειες, που δεν ελέγχονται από την κρίση, προκειμένου να παρασύρει το κοινό.

Βασίζεται σε δεδομένα κοινωνιολογικής μελέτης και έρευνας: συνήθειες, αντιλήψεις, παιδεία του καταναλωτικού κοινού.

Αξιοποιεί τους κανόνες αισθητικής και εκμεταλλεύεται άριστα το λόγο, την εικόνα και τον ήχο.

ΑΙΤΙΑ ΔΙΑΔΟΣΗΣ ΤΗΣ ΔΙΑΦΗΜΙΣΗΣ

Η υπερπαραγωγή προϊόντων ή υπηρεσιών, που οδήγησε στην ανάγκη κατανάλωσης, σε συνδυασμό με το υλιστικό πρότυπο, αύξησαν την ανάγκη του κέρδους.

       Η επιστημονική πρόοδος σε κάθε τομέα, που βοήθησε στον εκσυγχρονισμό της       αισθητικής και των τεχνικών που χρησιμοποιεί σήμερα η διαφήμιση.

Ο  παγκόσμιος ανταγωνισμός ομοειδών επιχειρήσεων, που δημιούργησε την ανάγκη προβολής.

Η τελειοποίηση του τύπου (έντυπου και ηλεκτρονικού) και γενικότερα η ιλιγγιώδης εξέλιξη της τεχνολογίας των Μ.Μ.Ε., με συνέπεια τη διεύρυνση του διαφημιστικού κοινού.

Ο αστικός τρόπος ζωής (διεύρυνση αναγκών και απαιτήσεων) και γενικότερα η άνοδος του βιοτικού επιπέδου, που ευνοεί τη διάδοση της διαφήμισης.

Η  επικράτηση δημοκρατικής αντίληψης που επιτρέπει την ελεύθερη διακίνηση ιδεών (πολιτική διαφήμιση), αλλά και η παγκοσμιοποίηση της οικονομίας, που χρησιμοποιεί ως όπλο της τη διαφήμιση.

ΑΙΤΙΑ ΑΠΟΔΥΝΑΜΩΣΗΣ ΤΟΥ ΚΟΙΝΟΥ ΕΝΑΝΤΙ ΤΗΣ ΔΙΑΦΗΜΙΣΗΣ

1.       Ο σύγχρονος τρόπος ζωής ευνοεί τη χειραγώγηση από μέρους της διαφήμισης:

Το υλιστικό πνεύμα της εποχής καθιστά εύκολη την αποδοχή του διαφημιστικού μηνύματος.

Οι γρήγοροι ρυθμοί ζωής και η εξειδίκευση αποπνευματοποιούν τον άνθρωπο και μειώνουν τις πνευματικές του αντιστάσεις.

Η κρίση των αξιών και η παρακμή των ιδανικών πλάθουν έναν άνθρωπο  χωρίς εσωτερικότητα, επιρρεπή στα εύπεπτα και σαγηνευτικά διαφημιστικά μηνύματα.

2.      Το άτομο ευθύνεται για την αδυναμία κριτικής προσέγγισης των δεδομένων που αντιμετωπίζει καθημερινά. Έτσι, το κοινό άγεται και φέρεται στα κελεύσματα της διαφήμισης.

3.      Η ανεπάρκεια και τα λάθη των φορέων αγωγής:

Οικογένεια: Οι νέοι αντιγράφουν τον τρόπο συμπεριφοράς των γονιών τους, που με εξαιρέσεις ενστερνίζονται μια ποσοτική αντίληψη ζωής.

Σχολείο: Είναι πλέον εμφανής η αδυναμία του να διαμορφώσει πολύπλευρα μορφωμένους ανθρώπους, με αποτέλεσμα οι νέοι να είναι ευεπίφοροι στη διαφημιστική πολιορκία.

Μ.Μ.Ε.: Οι εύπεπτες εκπομπές, που προβάλλουν, λειαίνουν κατάλληλα το έδαφος, προκειμένου το κοινό να δεχθεί ανώδυνα το ιδεολογικό περιεχόμενο της διαφήμισης.

Πολιτεία και πνευματική ηγεσία: Με εμφανή ολιγωρία δείχνουν πως δεν μπορούν να αναστρέψουν την κατάσταση ή την ενισχύουν, υπηρετώντας το οικονομικό κατεστημένο.

Η ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΤΗΣ ΔΙΑΦΗΜΙΣΗΣ ΚΑΙ ΟΙ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΤΗΣ

ΘΕΤΙΚΕΣ ΣΥΝΕΠΕΙΕΣ

Συμβάλλει στην οικονομική πρόοδο μιας χώρας με την αύξηση παραγωγής και κατανάλωσης προϊόντων, καθώς  και  με την ανάπτυξη του εμπορίου.

Η διαφήμιση συμβάλλει στη διακίνηση των αγαθών με την προβολή και τη γνωστοποίησή τους και προτείνει μέτρα πρόληψης (κάπνισμα, AIDS).

Επίσης, οδηγεί στην αύξηση της παραγωγής, επειδή αυξάνεται η ζήτηση των προϊόντων που διαφημίζονται.

Λόγω του ανταγωνισμού που αναπτύσσεται ανάμεσα στους παραγωγούς βελτιώνεται η ποιότητα των προϊόντων και των παρεχομένων υπηρεσιών. Έτσι ανεβαίνει το επίπεδο ζωής του ανθρώπου.

Ακόμη μειώνονται οι τιμές, επειδή η κατανάλωση αυξάνεται και επειδή το κόστος της διαφήμισης είναι χαμηλότερο από το κόστος που έχουν οι προσωπικές πωλήσεις.

Αναπτύσσεται η βιομηχανία και το εμπόριο λόγω ζήτησης. Δημιουργούνται νέες θέσεις εργασίας. Έτσι, μειώνεται η ανεργία και  δημιουργούνται νέα επαγγέλματα (διαφημιστές, μακετίστες, γραφίστες), όπου απασχολούνται περισσότεροι άνθρωποι για την αύξηση της παραγωγής.

Διευρύνονται οι δυνατότητες επιλογής του καταναλωτή και ενημερώνεται για  τα νέα προϊόντα (τιμή, χρησιμότητα), που κυκλοφορούν στην αγορά. Παρέχει, έτσι, τη δυνατότητα σύγκρισης και επιλογής μεταξύ ομοειδών προϊόντων, με αποτέλεσμα οι πολίτες να κερδίζουν χρόνο και χρήμα για κοινωνικά θέματα.

Επιπλέον η επώνυμη διαφήμιση των προϊόντων αποτελεί έμμεση εγγύηση για την καλή ποιότητά τους.

Προσπορίζει οικονομικά κέρδη στα ΜΜΕ, ώστε να είναι αδέσμευτα από τα πολιτικά κόμματα και να ασκούν έλεγχο στην εξουσία.

ΑΡΝΗΤΙΚΕΣ ΣΥΝΕΠΕΙΕΣ

     Η αθώα φαινομενικά προβολή ενός αγαθού κρύβει πολλές φορές σοβαρούς κινδύνους. Πίσω από τη δελεαστική εικόνα ενός προϊόντος και πίσω από τη φανερή επιθυμία του διαφημιστή να κερδίσει την προτίμηση του καταναλωτή κρύβονται συχνά άλλου είδους σκοπιμότητες:

Η συνεχής διαφήμιση παραπληροφορεί και αποπροσανατολίζει τον καταναλωτή για την ποιότητα του διαφημιζόμενου προϊόντος. Προβάλλει πρότυπα κατανάλωσης και τελικά πρότυπα ζωής και αξιών τέτοιων που μεταβάλλουν τον πολίτη σε εύκολο θύμα της απληστίας του κεφαλαίου. 

Η οργανωμένη διαφημιστική καμπάνια μεγάλων επιχειρήσεων οδηγεί σε μαρασμό τις μικρές επιχειρήσεις, που δεν έχουν τα κεφάλαια, για να διαφημίσουν τα προϊόντα τους.

Στον  καταιγισμό των διαφημιστικών μηνυμάτων, στον οποίο υποβάλλεται ο σύγχρονος άνθρωπος, οφείλεται και ο υπέρμετρος καταναλωτισμός του. Η διαφήμιση ωθεί  το άτομο στην αγορά , κάμπτει τις αντιστάσεις του και σιγά-σιγά  τον υποδουλώνει σε διογκωμένες και πλαστές ανάγκες. Έτσι, παρασύρεται εξαιτίας των  ανικανοποίητων επιθυμιών του, που με τη συχνή διαφημιστική διέγερσή τους γίνονται τυραννικές και  οδηγείται στην κατανάλωση αγαθών.

Η διαφήμιση διαμορφώνει πρότυπα ζωής με κριτήριο την επιδίωξη του μεγαλύτερου κέρδους και  αυξάνει ψευδαισθήσεις και προσδοκίες, που όμως παραμένουν ανεκπλήρωτες, εφόσον δεν ανταποκρίνονται στις πραγματικές οικονομικές δυνατότητες των καταναλωτών. Ο άνθρωπος αλλοτριώνεται ψυχολογικά. Χάνοντας τη δύναμή του για πρωτοβουλία, ο άνθρωπος δεν είναι πια ο εαυτός του, αλλά ένας άλλος με διαφορετική προσωπικότητα.

 Η διαφήμιση επιβάλλεται, γιατί πλήττει καταλυτικά την ελευθερία βούλησης, που έχει το άτομο. Τον εμποδίζει να σκεφτεί, να κρίνει, να ελέγξει και να σταθμίσει τα προτερήματα και τα μειονεκτήματα ενός προϊόντος και να διαπιστώσει τη χρησιμότητά του, με γνώμονα τις προσωπικές του  ανάγκες. Έτσι,  τον χειραγωγεί και τον αποπροσανατολίζει σε σχέση με τις πραγματικές του ανάγκες.

Προκαλεί άγχος και αισθήματα μειονεξίας στον άνθρωπο, ο οποίος χρεώνεται για να αποκτήσει τα διαφημιζόμενα προϊόντα, παγιδεύεται και αποπροσανατολίζεται. Εξάλλου η υλιστική ιδεολογία που προβάλλει η διαφήμιση αλλοτριώνει τον άνθρωπο. Στη ψυχή του διαταράσσεται το αίσθημα της αυτάρκειας και τον κυριεύουν το πάθος και η απληστία. Απ΄ αυτά πηγάζει το άγχος και η ανασφάλεια, που είναι το βαρύ ψυχικό τίμημα που καλείται ο σύγχρονος άνθρωπος να πληρώσει στο βωμό της κατανάλωσης.

Ακόμη τα διαφημιζόμενα προϊόντα υπόσχονται να κάνουν καλύτερο, ομορφότερο , πιο δυνατό τον άνθρωπο. Υπόσχονται να απαλείψουν τις δυσκολίες της προσωπικής ζωής, να καλύψουν τις συναισθηματικές του ανάγκες, να του προσφέρουν κύρος , εκτίμηση και ευτυχία. ΄Ετσι, η ύλη και όχι το πνεύμα, το έχειν και όχι το νοείν αναδεικνύονται σε υπέρτατες αξίες των καιρών μας.

Ευτελίζει την προσωπικότητα του ατόμου με την κακή αλλά και προσβλητική χρησιμοποίηση των ατόμων και κυρίως του γυναικείου φύλου και με τη γελοιοποίηση των ανθρώπινων σχέσεων και συναισθημάτων.

Επιδρά αρνητικά στον ιδεολογικό κόσμο του ανθρώπου. Το καταναλωτικό πνεύμα αμβλύνει το ενδιαφέρον του για τα  κοινωνικά και πολιτικά ζητήματα και ο άνθρωπος γίνεται υλιστής, ενώ απομακρύνεται από κάθε είδους ανώτερα ιδανικά και αξίες.

Η διαφήμιση ωραιοποιεί τη ζωή, καλύπτει τις άσχημες πλευρές της, διαστρεβλώνει την αλήθεια και παρουσιάζει στον άνθρωπο έναν εξωπραγματικό, πλαστό κόσμο. Έτσι, ειδικά ο νέος οδηγείται στη βία και στο έγκλημα, προκειμένου να εξασφαλίσει τα καταναλωτικά αγαθά, που του υποσχέθηκε η κοινωνία μέσω της τηλεόρασης.

Ακόμη η διαφήμιση αλλοιώνει τη γλώσσα, εκμεταλλεύεται την άγνοια των παιδιών , υπερβάλλει σε ό,τι αφορά τα οφέλη ενός προϊόντος, παρουσιάζει φανταστικές καταστάσεις , εκμεταλλεύεται το γεγονός ότι τα παιδιά επηρεάζονται εύκολα, διαστρεβλώνει την αλήθεια. Κακοποιεί τη γλώσσα, με τη συνθηματική χρήση της και την πληθώρα ξενικών στοιχείων.

Προκαλεί αρνητικές συνέπειες στο περιβάλλον. Οι αφίσες ρυπαίνουν, καταστρέφουν και αλλοιώνουν την αισθητική του  φυσικού τοπίου. Με τη μεγιστοποίηση της παραγωγής εξαντλούνται οι φυσικοί πόροι.

Πετυχαίνει τον εθισμό των μαζών, εκτός από την αποδοχή και υπακοή σε διαφημιστικά μηνύματα, στην αποδοχή μηνυμάτων πολιτικού και ιδεολογικού περιεχομένου. Έτσι, οι μάζες απογυμνώνονται έντεχνα από το αναφαίρετο δικαίωμα και καθήκον τους να αποφασίζουν για  την τύχη τους.

     Το συμπέρασμα είναι ότι η διαφήμιση απειλεί να αλλοτριώσει τον άνθρωπο, να τον υποβιβάσει σε μηχανή κατανάλωσης και να ελέγξει όχι μόνο τις αγοραστικές του επιλογές, αλλά ευρύτερα το πνεύμα , την ψυχή και τη ζωή του. Για να μη συμβεί αυτό , πρέπει να γίνει συνείδηση όλων πως η πραγματική ευτυχία δεν αγοράζεται απ΄ τις προθήκες των καταστημάτων, αλλά βρίσκεται κρυμμένη στην ψυχή μας και για να την κατακτήσουμε πρέπει να πλουτίσουμε, όχι τόσο με υλικά όσο με πνευματικά και ηθικά αγαθά τη ζωή μας.

Η ΓΥΝΑΙΚΑ ΚΑΙ ΤΟ ΠΑΙΔΙ ΩΣ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΑ ΤΗΣ ΔΙΑΦΗΜΙΣΤΙΚΗΣ ΕΚΜΕΤΑΛΛΕΥΣΗΣ

ΩΣ ΔΕΚΤΕΣ

     Αν και τα τελευταία χρόνια ευάλωτη ομάδα μπορεί να θεωρηθεί κι ο άντρας, επειδή η αντρική μόδα  αποτελεί πλέον  μια διαρκώς εξελισσόμενη αγορά, οι γυναίκες και τα παιδιά αποτελούσαν ανέκαθεν ευπαθείς κοινωνικές ομάδες στη διαφήμιση, γιατί:

Η γυναίκα αποτελεί το ωραίο φύλο και η διαφήμιση χρησιμοποιεί, τόσο την αυταρέσκειά της, όσο και τη θηλυκότητά της, για να πετύχει την κατανάλωση συγκεκριμένων προϊόντων.

Επωμίζεται-σε μικρότερο βέβαια βαθμό από το παρελθόν-την ευθύνη αγοράς των προϊόντων σχετικά με την οικογένεια και το σπίτι.

        Το παιδί διακρίνεται για τη φυσική του ευπιστία εξαιτίας της άγνοιάς του και της έλλειψης κριτικής ματιάς στα πράγματα. Γι’ αυτό δεν μπορεί συχνά να διακρίνει το πραγματικό από το φανταστικό.

Είναι επιρρεπές στη μίμηση σε υπερβολικό βαθμό και χαρακτηρίζεται από βουλιμία, γιατί δεν έχει  ακόμα διαμορφώσει την ταυτότητά του.

ΩΣ ΜΕΣΑ

  Παραπλανητική και γεμάτη ψευδαισθήσεις είναι η εικόνα της γυναίκας και του παιδιού που προβάλλουν οι διαφημιστές, με μοναδικό στόχο την προώθηση προϊόντων. Παρουσιάζονται λοιπόν ως εξής:

Η γυναίκα προβάλλεται ως αντικείμενο ερωτικού πόθου, πάντα ελκυστική, σαγηνευτική και νέα, υποδουλωμένη στα υλικά αγαθά και συνήθως υποδεέστερη από τον άντρα.

Το παιδί εμφανίζεται συνήθως αθώο, αυθόρμητο κι αγνό, να αποδέχεται την αγάπη των μεγάλων.

ΣΥΝΕΠΕΙΕΣ ΤΗΣ ΠΡΟΒΟΛΗΣ

Προσβολής της αξιοπρέπειας, υποτίμηση της γυναικείας οντότητας και κατ’ επέκταση καταπάτηση των δικαιωμάτων της.

       Διαιώνιση στερεοτυπικών αντιλήψεων και προκαταλήψεων για τις γυναίκες και εξώθησή τους στον καταναλωτισμό με ό,τι αυτός συνεπάγεται: άγχος, υπερεργασία, αποπνευματοποίηση.

Τα παιδιά αποπροσανατολίζονται από το αληθινό νόημα της ζωής και μαζοποιούνται, ενώ στρέφονται στην υπερκατανάλωση και στην ανούσια διασκέδαση. Παράλληλα, απομακρύνονται από τα πνευματικά αγαθά και τις παραδοσιακές αξίες που φέρουν οι γονείς και κυριεύονται από σύγχυση και ξενομανία.  

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗΣ ΤΩΝ ΑΡΝΗΤΙΚΩΝ ΠΛΕΥΡΩΝ ΤΗΣ ΔΙΑΦΗΜΙΣΗΣ.

        Παρά τις αρνητικές επιπτώσεις της διαφήμισης είναι αδύνατον να περιορισθεί αυτή ή να καταργηθεί. Με κατάλληλα μέτρα όμως  μπορεί να περιοριστούν οι αρνητικές επιπτώσεις της. Ωστόσο, ζητούμενο παραμένει ο αγώνας όλων για την ανάκτηση του ελέγχου της ζωής μας και τον επαναπροσδιορισμό των αξιών μας. Ουσιαστικά, απαιτείται αλλαγή του τρόπου σκέψης και ζωής όλων, κάτι που είναι αναμφισβήτητα ζήτημα παιδείας. Προς την κατεύθυνση αυτή οφείλουν να λάβουν ενεργό δράση:

ΠΟΛΙΤΕΙΑ

Πρόληψη

Ενημέρωση του κοινού από την κρατική υπηρεσία προστασίας και ενημέρωσης του καταναλωτή, αλλά και ενίσχυση του ρόλου των μη κυβερνητικών καταναλωτικών οργανώσεων, με στόχο την περιστολή της κερδοσκοπίας και της αυθαιρεσίας των επιχειρήσεων.

Το κράτος, ως έκφραση του οργανωμένου κοινωνικού συνόλου, μπορεί να παρέμβει και να καθιερώσει τα όρια και τις υποχρεώσεις των διαφημιστών, για το σεβασμό της αλήθειας, που αξίζει ο καταναλωτής.

Καταστολή και νομικό πλαίσιο

Εφαρμογή κώδικα διαφημιστικής δεοντολογίας και έλεγχος από αρμόδια  όργανα (Ε.Σ.Ρ.), για την προστασία του καταναλωτή από την υπερβολή και την εξαπάτηση,  με  την επιβολή αυστηρών ποινών στους παραβάτες.

Προέλεγχος των διαφημιστικών μηνυμάτων, ώστε να αξιολογηθεί η ποιότητά τους, αλλά και κατάργηση της διαφήμισης επιβλαβών προϊόντων (π.χ. αλκοόλ).

       Μέριμνα της πολιτείας, ώστε να αποζημιωθεί ο καταναλωτής σε περίπτωση που αγοράσει ελαττωματικό προϊόν.

ΔΙΑΦΗΜΙΣΤΕΣ

Υπευθυνότητα και σεβασμός στο δέκτη.

Δημοκρατική συνείδηση, τήρηση της ισχύουσας νομοθεσίας και σεβασμός στην υφιστάμενη δεοντολογία.

Η διαφήμιση πρέπει να στηρίζεται στην αρχή της αλήθειας, της αντικειμενικότητας, του θεμιτού ανταγωνισμού και στο σεβασμό των  κοινωνικών και πολιτισμικών αξιών.

ΔΙΑΥΛΟΙ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗΣ

Τήρηση των διαφημιστικών ζωνών και έλεγχος των διαφημίσεων που πρόκειται να προβληθούν , έτσι, ώστε να παταχθεί η κερδοσκοπία και να περιοριστεί η ασυδοσία διαφημιστών και επιχειρήσεων.

ΦΟΡΕΙΣ ΑΓΩΓΗΣ ΚΑΙ ΠΑΙΔΕΙΑΣ

Οικογένεια

Η οικογένεια χρειάζεται να ελέγχει και να νουθετεί τα παιδιά και να τους προβάλλει πρότυπα ολιγάρκειας και λιτότητας.

Σχολείο

Το σχολείο οφείλει να μεταδίδει γνώσεις και αξίες στους μαθητές, αλλά και να οξύνει την κριτική σκέψη των μαθητών.

Πνευματική ηγεσία

Απαιτείται πνευματικός αντιπερισπασμός από μέρους των πνευματικών ανθρώπων του τόπου, με στόχο την αφύπνιση και τη διαφώτιση της κοινής γνώμης.

ΠΟΛΙΤΕΣ

Πρωταρχικά, ο πολίτης οφείλει να  αναλάβει την προσωπική του ευθύνη για τα αδιέξοδα της ζωής του και να τοποθετηθεί με λόγο και πράξη.

Επιλέγοντας- κι αυτό είναι αποτέλεσμα παιδείας- εκείνα τα προϊόντα που πραγματικά του χρειάζονται, θα  συνειδητοποιήσει ότι η ευτυχία δε βρίσκεται στην κατανάλωση, αλλά στην τέχνη, στην άθληση, στην κοινωνικότητα και στη δράση.

Μπορεί να  συμμετέχει σε ενώσεις καταναλωτών που μεριμνούν για την προστασία του κοινού από την παραπλάνηση και την κερδοσκοπία.

Επιβάλλεται από όλους μας η αντιμετώπιση των διαφημίσεων με κριτικό πνεύμα και  ο έλεγχος των  ιδιοτήτων του προϊόντος που διαφημίζεται.

Ο πολίτης, χρειάζεται να ιεραρχήσει τις αξίες που θεωρεί σημαντικές για την καθημερινότητά του, να υιοθετήσει την  εγκράτεια ως τρόπο ζωής και να αναπτύξει πνευματικά ενδιαφέροντα, πηγαίνοντας κόντρα στην υλιστική νοοτροπία της εποχής.